سه شنبه , ۴ اردیبهشت ۱۳۹۷
جدیدترین اخبار
خانه » اخبار » برج

برج

وَقَرْنَ فِی بُیُوتِکُنَّ وَلَا تَبَرَّجْنَ تَبَرُّجَ الْجَاهِلِیَّهِ الْأُولَى وَأَقِمْنَ الصَّلَاهَ وَآتِینَ الزَّکَاهَ وَأَطِعْنَ اللَّهَ وَرَسُولَهُ إِنَّمَا یُرِیدُ اللَّهُ لِیُذْهِبَ عَنْکُمُ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَیْتِ وَیُطَهِّرَکُمْ تَطْهِیرًا ﴿احزاب آیه ی  ۳۳﴾

و در خانه ‏هایتان قرار گیرید و مانند روزگار جاهلیت قدیم زینتهاى خود را آشکار مکنید و نماز برپا دارید و زکات بدهید و خدا و فرستاده‏ اش را فرمان برید خدا فقط مى‏ خواهد آلودگى را از شما خاندان [پیامبر] بزداید و شما را پاک و پاکیزه گرداند (۳۳)

احزاب آیه ی ۳۳

———————————————–

تفسیر : همسران پیامبر باید چنین باشند !
در آیات گذشته سخن از موقعیت و مسئولیت سنگین همسران پیامبر (صلى‏الله‏علیه‏وآله‏وسلّم) بود ، در آیات مورد بحث این موضوع همچنان ادامه مى‏یابد و طى آیاتى هفت دستور مهم به همسران پیامبر (صلى‏الله‏علیه‏وآله‏وسلّم) مى‏دهد .
نخست در مقدمه کوتاهى مى‏فرماید : اى همسران پیامبر (صلى‏الله‏علیه‏وآله‏وسلّم) شما همچون یکى از زنان عادى نیستید اگر تقوا پیشه کنید ( یا نساء النبى لستن کاحد من النساء ان اتقیتن ) .
شما به خاطر انتسابتان به پیامبر (صلى‏الله‏علیه‏وآله‏وسلّم) از یک سو ، و قرار گرفتنتان در کانون وحى و شنیدن آیات قرآن و تعلیمات اسلام از سوى دیگر داراى موقعیت خاصى هستید که مى‏توانید سرمشقى براى همه زنان باشید ، چه در مسیر تقوا و چه در مسیر گناه .
بنابر این موقعیت خود را درک کنید و مسئولیت سنگین خویش را به فراموشى نسپارید و بدانید که اگر تقوا پیشه کنید در پیشگاه خدا مقام بسیار ممتازى خواهید داشت .
و به دنبال این مقدمه که طرف را براى پذیرش مسئولیتها آماده مى‏سازد و به آنها شخصیت مى‏دهد نخستین دستور در زمینه عفت صادر مى‏کند و مخصوصا به سراغ یک نکته باریک مى‏رود تا مسائل دیگر در این رابطه خود بخود روشن
تفسیر نمونه ج : ۱۷  ص :  ۲۸۹
گردد ، مى‏فرماید بنابر این به گونه‏اى هوس‏انگیز سخن نگوئید که بیماردلان در شما طمع کنند ( فلا تخضعن بالقول فیطمع الذى فى قلبه مرض ) .
بلکه به هنگام سخن گفتن ، جدى و خشک و بطور معمولى سخن بگوئید ، نه همچون زنان کم شخصیت که سعى دارند با تعبیرات تحریک کننده که گاه توام با ادا و اطوار مخصوصى است که افراد شهوت ران را به فکر گناه مى‏افکند سخن بگوئید .
تعبیر به الذى فى قلبه مرض ( کسى که در دل او بیمارى است ) تعبیر بسیار گویا و رسائى است از این حقیقت که غریزه جنسى در حد تعادل و مشروع عین سلامت است ، اما هنگامى که از این حد بگذرد نوعى بیمارى خواهد بود تا آنجا که گاه به سر حد جنون مى‏رسد که از آن تعبیر به جنون جنسى مى‏کنند و امروز دانشمندان انواع و اقسامى از این بیمارى روانى را که بر اثر طغیان این غریزه و تن در دادن به انواع آلودگیهاى جنسى و محیطهاى کثیف به وجود مى‏آید در کتب خود شرح داده‏اند .
در پایان آیه دومین دستور را به این گونه شرح مى‏دهد : شما باید به صورت شایسته‏اى که مورد رضاى خدا و پیامبر (صلى‏الله‏علیه‏وآله‏وسلّم) و توام با حق و عدالت باشد سخن بگوئید ( و قلن قولا معروفا ) .
در حقیقت جمله لا تخضعن بالقول اشاره به کیفیت سخن گفتن دارد و جمله قلن قولا معروفا اشاره به محتواى سخن .
البته قول معروف ( گفتار نیک و شایسته ) معنى وسیعى دارد که علاوه بر آنچه گفته شد ، هر گونه گفتار باطل و بیهوده و گناه‏آلود و مخالف حق را نفى مى‏کند .
ضمنا جمله اخیر مى‏تواند ، توضیحى براى جمله نخست باشد ، مبادا کسى تصور کند که باید برخورد زنان پیامبر (صلى‏الله‏علیه‏وآله‏وسلّم) با مردان بیگانه موذیانه یا دور از ادب
تفسیر نمونه ج : ۱۷  ص :  ۲۹۰
باشد ، بلکه باید بر خورد شایسته و مؤدبانه و در عین حال بدون هیچگونه جنبه‏هاى تحریک آمیز داشته باشد .
سپس سومین دستور را که آن در زمینه رعایت عفت است چنین بیان مى‏کند : شما در خانه‏هاى خود بمانید و همچون جاهلیت نخستین در میان جمعیت ظاهر نشوید و اندام و وسائل زینت خود را در معرض تماشاى دیگران قرار ندهید ( و قرن فى بیوتکن و لا تبرجن تبرج الجاهلیه الاولى ) .
قرن از ماده وقار به معنى سنگینى است ، و کنایه از قرار گرفتن در خانه‏ها است ، بعضى نیز احتمال داده‏اند که از ماده قرار بوده باشد که از نظر نتیجه تفاوت چندانى با معنى اول نخواهد داشت .
تبرج به معنى آشکار شدن در برابر مردم است ، و از ماده برج گرفته شده که در برابر دیدگان همه ظاهر است .
اما اینکه منظور از جاهلیت اولى چیست ؟ ظاهرا همان جاهلیتى است که مقارن عصر پیامبر (صلى‏الله‏علیه‏وآله‏وسلّم) بوده ، و به طورى که در تواریخ آمده در آن موقع زنان حجاب درستى نداشتند ، و دنباله روسرى‏هاى خود را به پشت سر مى‏انداختند به طورى که گلو و قسمتى از سینه و گردنبند و گوشواره‏هاى آنها نمایان بود ، و به این ترتیب قرآن همسران پیامبر (صلى‏الله‏علیه‏وآله‏وسلّم) را از این گونه اعمال باز مى‏دارد .
بدون شک این یک حکم عام است ، و تکیه آیات بر زنان پیامبر (صلى‏الله‏علیه‏وآله‏وسلّم) به عنوان تاکید بیشتر است ، درست مثل اینکه به شخص دانشمندى بگوئیم تو که دانشمندى دروغ مگو ، مفهومش این نیست که دروغ گفتن براى دیگران مجاز است ، بلکه
تفسیر نمونه ج : ۱۷  ص :  ۲۹۱
منظور این است که یک مرد عالم باید به صورت مؤکدتر و جدى‏ترى از این کار پرهیز کند .
به هر حال این تعبیر نشان مى‏دهد که جاهلیت دیگرى همچون جاهلیت عرب در پیش است که ما امروز در عصر خود آثار این پیشگوئى قرآن در دنیاى متمدن مادى را مى‏بینیم ، ولى مفسران پیشین نظر به اینکه چنین امرى را پیش بینى نمى‏کردند ، براى تفسیر این کلمه به زحمت افتاده بودند لذا جاهلیت اولى را به فاصله میان آدم و نوح ، و یا فاصله میان عصر داود و سلیمان که زنان با پیراهنهاى بدن‏نما بیرون مى‏آمدند ، تفسیر کرده‏اند ، تا جاهلیت قبل از اسلام را جاهلیت ثانیه بدانند ! .
ولى چنانکه گفتیم نیازى به این سخنان نیست ، بلکه ظاهر این است جاهلیت اولى همان جاهلیت قبل از اسلام است که در جاى دیگر قرآن نیز به آن اشاره شده است ( سوره آل عمران آیه ۱۴۳ و سوره مائده آیه ۵۰ و سوره فتح آیه ۲۶ ) و جاهلیت ثانیه ، جاهلیتى است که بعدا پیدا خواهد شد ( همچون عصر ما ) شرح بیشتر این موضوع را در بحث نکات خواهیم داد .
بالاخره دستور چهارم و پنجم و ششم را به این صورت بیان مى‏فرماید : شما زنان پیامبر (صلى‏الله‏علیه‏وآله‏وسلّم) نماز را بر پا دارید ، زکات را ادا کنید ، و خدا و رسولش را اطاعت نمائید ( و اقمن الصلوه و آتین الزکوه و اطعن الله و رسوله ) .
اگر در میان عبادات روى نماز و زکات ، تکیه مى‏کند به خاطر آنست که نماز مهمترین راه ارتباط و پیوند با خالق است ، و زکات هم در عین اینکه عبادت بزرگى است پیوند محکمى با خلق خدا محسوب مى‏شود .
و اما جمله اطعن الله و رسوله یک حکم کلى است که تمام برنامه‏هاى الهى را فرا مى‏گیرد .

تفسیر نمونه ج : ۱۷  ص :  ۲۹۲
این دستورات سه گانه نیز نشان مى‏دهد که احکام فوق مخصوص به زنان پیامبر (صلى‏الله‏علیه‏وآله‏وسلّم) نیست ، بلکه براى همگان است هر چند در مورد آنان تاکید بیشترى دارد .
در پایان آیه مى‏افزاید : خداوند فقط مى‏خواهد پلیدى و گناه را از شما اهلبیت (علیهم‏السلام) دور کند و کاملا شما را پاک سازد ( انما یرید الله لیذهب عنکم الرجس اهل البیت و یطهرکم تطهیرا ) .
تعبیر به انما که معمولا براى حصر است ، دلیل بر این است که این موهبت ویژه خاندان پیامبر (صلى‏الله‏علیه‏وآله‏وسلّم) است .
جمله یرید اشاره به اراده تکوینى پروردگار است ، و گرنه اراده تشریعى ، و به تعبیر دیگر لزوم پاک نگاهداشتن خویش ، انحصارى به خاندان پیامبر (صلى‏الله‏علیه‏وآله‏وسلّم) ندارد ، و همه مردم بدون استثناء به حکم شرع موظفند از هر گونه گناه و پلیدى پاک باشند .
ممکن است گفته شود اراده تکوینى موجب یکنوع جبر است ، ولى با توجه به بحثهائى که در مساله معصوم بودن انبیاء و امامان داشته‏ایم پاسخ این سخن روشن مى‏شود و در اینجا بطور خلاصه مى‏توان گفت : معصومان داراى یکنوع شایستگى اکتسابى از طریق اعمال خویشند ، و یکنوع لیاقت ذاتى و موهبتى از سوى پروردگار ، تا بتوانند الگو و اسوه مردم بوده باشند .
به تعبیر دیگر معصومان به خاطر تاییدات الهى و اعمال پاک خویش ، چنان هستند که در عین داشتن قدرت و اختیار براى گناه کردن به سراغ گناه نمى‏روند درست همانگونه که هیچ فرد عاقلى حاضر نیست ، قطعه آتشى را بر دارد و به دهان خویش بگذارد با اینکه نه اجبارى در این کار است و نه اکراهى ، این حالتى است که از درون وجود خود انسان بر اثر آگاهیها و مبادى فطرى و طبیعى مى‏جوشد ، بى آنکه جبر و اجبارى در کار باشد .

تفسیر نمونه ج : ۱۷  ص :  ۲۹۳
واژه رجس به معنى شى‏ء ناپاک است خواه ناپاک از نظر طبع آدمى باشد یا به حکم عقل یا شرع و یا همه اینها .
و اینکه : در بعضى از کلمات ، رجس به معنى گناه یا شرک یا بخل و حسد و یا اعتقاد باطل و مانند آن تفسیر شده ، در حقیقت بیان مصداقهائى از آن است ، و گرنه مفهوم این کلمه ، مفهومى عام و فراگیر است ، و همه انواع پلیدیها را به حکم اینکه الف و لام در اینجا به اصطلاح الف و لام جنس است شامل مى‏شود .
تطهیر به معنى پاک ساختن و در حقیقت تاکیدى است بر مساله اذهاب رجس و نفى پلیدیها ، و ذکر آن به صورت مفعول مطلق در اینجا نیز تاکید دیگرى بر این معنى محسوب مى‏شود .
و اما تعبیر اهل البیت به اتفاق همه علماى اسلام و مفسران ، اشاره به اهلبیت پیامبر (صلى‏الله‏علیه‏وآله‏وسلّم) است ، و این چیزى است که از ظاهر خود آیه نیز فهمیده مى‏شود ، چرا که بیت گرچه به صورت مطلق در اینجا ذکر شد ، اما به قرینه آیات قبل و بعد ، منظور از آن ، بیت و خانه پیامبر (صلى‏الله‏علیه‏وآله‏وسلّم) است .
اما اینکه مقصود از اهل بیت پیامبر (صلى‏الله‏علیه‏وآله‏وسلّم) در اینجا چه اشخاصى مى‏باشد ؟ در میان مفسران گفتگو است ، بعضى آن را مخصوص همسران پیامبر (صلى‏الله‏علیه‏وآله‏وسلّم) دانسته‏اند ، و آیات قبل و بعد را که در باره ازواج رسول خدا (صلى‏الله‏علیه‏وآله‏وسلّم) سخن مى‏گوید ، …

 

تفسیر نمونه ج : ۱۷  ص :  ۲۸۹ الی ۲۹۳

جوابی بنویسید

ایمیل شما نشر نخواهد شدخانه های ضروری نشانه گذاری شده است. *

*


5 × چهار =