جمعه , ۳۰ فروردین ۱۳۹۸
جدیدترین اخبار
خانه » معارف » تفسیر » کلمه حجّ با کاربرد سال در قرآن

کلمه حجّ با کاربرد سال در قرآن

[…] و بیت الحرام از روزى که به دست ابراهیم ساخته شد ، این خاصیت هدایت را داشته و همواره مقصد قاصدان و معبد عابدان بوده است . قرآن کریم هم دلالت مى ‏کند بر اینکه حج و مراسمش براى اولین بار در زمان ابراهیم (علیه‏السلام‏) و بعد از فراغتش از بناى آن تشریع شد و خداى تعالى در این باره فرمود :وَعَهِدْنَا إِلَى‏ إِبْرَاهِیمَ وَإِسْمَاعِیلَ أَن  طَهِّرَا بَیْتِیَ لِلطَّائِفِینَ وَالْعَاکِفِینَ وَالرُّکَّعِ السُّجُودِ (بقره ۱۲۵). و نیز در خطاب به ابراهیم مى‏فرماید : وَأَذِّن فِی النَّاسِ بِالْحَجِّ یَأْتُوکَ رِجَالاً وَعَلَى‏ کُلِّ ضَامِرٍ یَأْتِینَ مِن کُلِّ فَجٍّ عَمِیقٍ (حج ۲۷).

و این آیه به طورى که ملاحظه مى‏کنید دلالت دارد بر اینکه این اعلام و دعوت با اجابت عموم مردم ، چه نزدیکان و چه مردم دور از عشایر و قبایل روبرو خواهد شد و نیز قرآن دلالت مى‏کند بر اینکه این شعار الهى تا زمان شعیب ، بر استقرار و معروفیتش در بین مردم باقى بوده است . براى اینکه در گفت و گوئى که از موسى و شعیب حکایت مى ‏کند ، از قول شعیب مى‏فرماید : قَالَ إِنِّی أُرِیدُ أَنْ أُنکِحَکَ إِحْدَى‏ ابْنَتَیَّ هَاتَیْنِ عَلَى‏ أَن تَأْجُرَنِی ثَمَانِیَ حِجَجٍ فَإِنْ اتْمَمْتَ عَشْراً فَمِنْ عِندِکَ (حج ۲۷)که منظورش از حج یک سال است ، و این نیست مگر به خاطر اینکه در آن تاریخ سالها به وسیله حج شمرده مى‏شده و با تکرر حج ، مکرر مى‏شده است .

و همچنین در دعوت ابراهیم ، ادله زیادى به چشم مى‏خورد که دلالت مى‏کند بر اینکه خانه کعبه همواره معمور به عبادت و آیتى در هدایت بوده است .

و در جاهلیت عرب هم کعبه مورد احترام و تعظیم بوده و بهعنوان اینکه حج جزء شرع ابراهیم است ، به زیارت حج مى‏آمدند و تاریخ گویاى این است که این معنا اختصاص به عرب جاهلیت نداشته بلکه سایر مردم نیز کعبه را محترم مى‏دانستند و این خود فى نفسه هدایتى است براى اینکه باعث توجه مردم به خدا و ذکر اوست . و اما بعد از ظهور اسلام که امر واضح‏تر است . چون نام کعبه از آن روز همه مشارق و مغارب جهان را پر کرد ، و کعبه یا با خودش و از نزدیک و یا با ذکر خیرش از دور خود را بر فهم و قلب مردم عرضه نمود و مردم را در عبادات مسلمین و اطاعاتشان و قیام و قعودشان ( و حتى هنگام خوابیدنشان ) و سر بریدن حیواناتشان و سایر شؤونشان متوجه خود ساخت .

پس کعبه به تمامى مراتب هدایت از خطور ذهنى گرفته تا انقطاع تام از دنیا و اتصال کامل به عالم معنا ، و به تمام معنا هدایت است و حق است اگر بگوئیم که مس نمى‏کنند آن را مگر بندگان مخلص خداوند .

علاوه بر این ، کعبه عالم اسلام را به سعادت دنیائیشان نیز هدایت مى‏کند و این سعادت عبارت است از وحدت کلمه ، و ائتلاف امت و شهادت منافع خود ، و عالم غیر اسلام را هم هدایت مى‏کند به اینکه از خواب غفلت بیدار شوند و به ثمرات این وحدت توجه کنند و ببینند که چگونه اسلام قواى مختلفه و سلیقه‏هاى متشتت و نژادهاى گوناگون را با هم متفق و برادر کرده است . از اینجا دو نکته روشن مى‏شود : اول اینکه کعبه هدایت به سوى سعادت دنیا و آخرت هر دو است . همچنانکه به جمیع مراتب هدایت است . در حقیقت هدایت مطلقه است .

دوم اینکه : نه تنها براى جماعتى خاص ، بلکه براى همه عالم هدایت است ، مثلا : آل ابراهیم ، و یا عرب ، و یا مسلمین .

براى اینکه هدایت کعبه دامنه‏ اش وسیع است . […] (ادامه مطلب)

ترجمه المیزان ج : ۳ص :۵۴۳  و ۵۴۴

جوابی بنویسید

ایمیل شما نشر نخواهد شدخانه های ضروری نشانه گذاری شده است. *

*


10 + دو =