جمعه , ۲۹ شهریور ۱۳۹۸
جدیدترین اخبار
خانه » آموزشی » وضع زن در عرب و محیط زندگی عرب ، آن محیطی که قرآن در آن نازل شد

وضع زن در عرب و محیط زندگی عرب ، آن محیطی که قرآن در آن نازل شد

عرب از همان زمانهای قدیم در شبه جزیره عربستان زندگی می‏کرد ، سرزمینی بی‏آب و علف و خشک و سوزان ، و بیشتر سکنه این سرزمین ، از قبائل صحرانشین و دور از تمدن بودند ، و زندگیشان با غارت و شبیخون ، اداره می‏شد ، عرب از یک سو ، یعنی از طرف شمال شرقی به ایران و از طرف شمال به روم و از ناحیه جنوب به شهرهای حبشه و از طرف غرب به مصر و سودان متصل بودند ، و به همین جهت عمده رسومشان رسوم توحش بود ، که در بین آن رسوم ، احیانا اثری از عادات روم و ایران و هند و مصر قدیم هم دیده می‏شد .

عرب برای زن نه استقلالی در زندگی قائل بود و نه حرمت و شرافتی ، بله حرمتی که قائل بود برای بیت و خاندان بود ، زنان در عرب ارث نمی‏بردند ، و تعدد زوجات آن هم بدون حدی معین ، جائز بود ، همچنانکه در یهود نیز چنین است ، و همچنین در مساله طلاق برای زن اختیاری قائل نبود ، و دختران را زنده به گور می‏کرد ، اولین قبیله‏ای که دست به چنین جنایتی زد ، قبیله بنو تمیم بود ، و به خاطرپیشامدی بود که در آن قبیله رخ داد ، و آن این بود که با نعمان بن منذر جنگ کردند ، و عده‏ای از دخترانشان اسیر شدند که داستانشان معروف است ، و از شدت خشم تصمیم گرفتند دختران خود را خود به قتل برسانند ، و زنده دفن کنند و این رسم ناپسند به تدریج در قبائل دیگر عرب نیز معمول گردید ، و عرب هر گاه دختری برایش متولد می‏شد به فال بد گرفته و داشتن چنین فرزندی را ننگ می‏دانست بطوری که قرآن می‏فرماید : یتواری من القوم من سوء ما بشر به ، یعنی پدر دختر از شنیدن خبر ولادت دخترش خود را از مردم پنهان می‏کرد و بر عکس هر چه بیشتر دارای پسر می‏شد ( هر چند پسر خوانده ) خوشحال‏تر می‏گردید ، و حتی بچه زن شوهرداری را که با او زنا کرده بود ، به خود ملحق می‏کرد و چه بسا اتفاق می‏افتاد که سران قوم و زورمندان ، بر سر یک پسری که با مادرش زنا کرده بودند نزاع می‏کردند ، و هر یک آن پسر را برای خود ادعا می‏نمودند .

البته از بعضی خانواده‏های عرب این رفتار هم سرزده ، که به زنان و مخصوصا دختران

خود در امر ازدواج استقلال داده ، و رعایت رضایت و انتخاب خود او را کرده باشند ، که این رفتار از عرب ، شبیه همان عادتیاست که گفتیم در اشراف ایرانیان معمول بود ، و خود یکی از آثار امتیاز طبقاتی در جامعه است .

و به هر حال رفتاری که عرب با زنان داشت ، ترکیبی بود از رفتار اقوام متمدن و رفتار اقوام متوحش ، ندادن استقلال به زنان در حقوق ، و شرکت ندادن آنان در امور اجتماعی از قبیل حکومت و جنگ و مساله ازدواج و اختیار دادن امر ازدواج به زنان اشراف را از ایران و روم گرفته بودند ، و کشتن آنان و زنده به گور کردن و شکنجه دادن را از اقوام بربری و وحشی اقتباس کرده بودند ، پس محرومیت زنان عرب از مزایای زندگی مستند به تقدیس و پرستش رئیسخانه نبود ، بلکه از باب غلبه قوی و استخدام ضعیف بود .

و اما مساله پرستش در بین عرب اینچنین بود که همه اقوام عرب ( چه مردان و چه زنان ) بت می‏پرستیدند ، و عقائدی که در باره بت داشتند شبیه همان عقائدی است که صابئین در باره ستاره و ارباب انواع داشتند ، چیزی که هست بت‏های عرب بر حسب اختلافی که قبائل در هواها و خواسته‏ها داشتند مختلف می‏شد ، ستارگان و ملائکه ( که به زعم ایشان دختران خدا هستند ) را می‏پرستیدند و از ملائکه و ستاره صورت‏هایی در ذهن ترسیم نموده و بر طبق آن صورتها ، مجسمه‏هائی می‏ساختند ، که یا ازسنگ بود و یا از چوب ، و هواها و افکار مختلفشان به آنجا رسید که قبیله بنی حنیفه بطوری که از ایشان نقل شده بتی از خرما ، کشک ، روغن ، آرد و … درست کرده و سالها آن را می‏پرستیدند و آنگاه دچار قحطی شده و خدای خود را خوردند ! .

شاعری در این زمینه چنین گفت : أکلت حنیفه ربها زمن التقحم و المجاعه لم یحذروا من ربهم سوء العواقب و التباعه قبیله بنی حنیفه در قحطی و از گرسنگی پروردگار خود را خوردند و نه از پروردگار خود حذر کردند ، و نه از سوء عاقبت این کار پروا نمودند ! ! و بسا می‏شد که مدتی سنگی را می‏پرستیدند ، اما آنگاه که به سنگ زیبائی می‏رسیدند سنگ اول را دور انداخته و دومی را برای خدائی بر می‏گزیدند ، و اگر چیزی پیدا نمی‏کردند برای پرستش مقداری خاک جمع نموده و گوسفند شیردهی می‏آوردند و شیرش را روی آن خاک می‏دوشیدند ، و از آن گل بتی می‏ساختند و بلا فاصله به دور همان بت ، طواف می‏کردند ! و زنان محرومیت و تیره‏بختی‏هائی که در این جوامع داشتند در دل و فکر آنان ضعفی

ایجاد کرد ، و این ضعف فکری أوهام و خرافات عجیب و غریبی در مورد حوادث و وقایع مختلف در آنان پدید آورد ، که کتب تاریخی این خرافات و اوهام را ضبط کرده است .
ترجمه ی المیزان صص ۴۰۳ الی ۴۰۵

جوابی بنویسید

ایمیل شما نشر نخواهد شدخانه های ضروری نشانه گذاری شده است. *

*


هفت + 19 =